Divan Edebiyatı Nesrinin Genel Özellikleri

Divan edebiyatında üç türlü nesirvardır:

a.       Süslü Nesir

·        Ustalık göstermek amaç olduğundansanatlı söyleyiş önemlidir.

·        Uzun cümleler, söz ve anlam oyunlarıve seciler kullanılır.

·        Noktalama işaretlerine yer verilmez.

·        İlk örneğini XV. yüzyılda Sinan Paşa,Tazarru- name adlı eseriyle vermiştir.

·        Bu tür nesre münşeat adı verilir.

·        Latifi, Veysi ve Nergisi diğersanatçılardır.

b.       Orta Nesir

·        Günlük konuşma diliyle süslü nesirarasında bir dil kullanılır.

·        Özellikle tarih, coğrafya, gezi vedin gibi didaktik konulardaki eserler kullanılır.

·        Temsilciler: Evliya Çelebi, KatipÇelebi, Koçi Bey, Naima, Aşıkpaşazade ve Peçevi’dir.

c.       Süssüz ( sade) Nesir

·        Halka bilgi vermek için yazıldığındananlatım daha sade ve sanatsızdır.

·        Din, tasavvuf, tıp, eğitim, ahlak,terbiye, hukuk gibi eserler vermişlerdir.

·        Sade nesrin en başarılı örneğiniMercimek Ahmet’in Farsçadan çevirdiği Kaabusname’dir.

Divan EdebiyatındaNesir Türleri

                Tezkire

·        Ünlü kişilerin yaşamlarınınanlatıldığı yapıtlardır.

·        Biyografi  türünün Divan edebiyatındaki karşılığıdır.

·        Bu türün ilk örneğini Ali Şir Nevai,Mecailüsün Nefais adlı eseriyle vermiştir.

Seyahatname

·        Gezi yazılarıdır.

·        Bu türün ilk örneğini Seydi AliReis’in Mir’at’ül Memalik adlı yapıtıyla vermiştir.

·        Ayrıca Evliya Çelebi’nin Seyahat-name, Babürşah’ın Babür- name adlı eseri vardır.

                Sefaretname 

·        Osmanlı elçilerinin görev yaptıklarıyerlerle ilgili bilgileri içeren ve gezi yazısına benzeyen türdür.

·        28. Çelebi Mehmet, ParisSefaretnamesi ile bu türün ilk örneğini temsil eder.

Münşeat

·        Süslü nesirlerden ve mektuplardanoluşur.

Surname

·        Şehzadelerin sünnet ve kerimelerindüğün törenlerinin anlatıldığı eserlerdir.

Şehrengiz

·        Şehrin güzelliklerinin anlatıldığıeserlerdir.

Gazavatname

·        Savaş, kahramanlık ve zaferlerinanlatıldığı yapıtlardır.

Vakayıname

·        Osmanlı Devleti’nin resmi tarihkitaplarıdır.

·        Bu kitabın yazarlarına vakanüvis adıverilir.

Divan EdebiyatındakiAkımlar

                Sebk-i Hindi: Neşati, Naili, ŞeyhGalip

Yerlileşme (mahallileşme): Baki, Nedim, Enderunlu Vasıf

Türk-i Basit: Aydınlı Visali,Edirneli Nazmi, Tatavlalı Mahremi

Millileşme: Necati

 

YORUM EKLE

banner16

banner15